Երեխաների սուր միելոբլաստային լեյկեմիա (ՍՄԼ)

Մանկական տարիքում հանդիպող սուր միելոբլաստային լեկեմիան (ՍՄԼ) հանդիսանում է արյունաստեղծ համակարգի ուռուցքայի հիվանդություն, որի ժամանակ ոսկրածուծի կողմից արտադրվում են ոչ նորմալ՝ ոչ հասուն միելոիդ շարքի արյան բջիջներ՝ միելոբլաստներ, որոնք արյան հունով կարող են տարածվել դեպի տարբեր օրգաններ և ԿՆՀ։ Երեխաների շրջանում  ՍՄԼ-ն առավել հաճախ հանդիպում է կյանքի առաջին երկու տարվա ընթացքում կամ դեռահասության տարիքում։  

ՍՄԼ-ով հիվանդների 5 տարվա ապրելիությունը ավելի վատ է քան ՍԼԼ դեպքում և կազմում է 55-65%։ Մինչդեռ, մինչև 1 տարեկան երեխաների մոտ այդ ցուցանիշը էլ ավելի ցածր է: Այնուամենայնիվ, ՍՄԼ-ի ապրելության ցուցանիշները կախված են ՍՄԼ-ի ենթատեսակից, անբարենպաստ գենետիկական մուտացիաների առկայությունից:

Պատճառներ և ռիսկի գործոններ համարվող ժառանգական և ձերքբերովի համախտանիշներից են Դաունի համախտանիշ, Ֆանկոնիի սակավարնություն, Բլումի համախտանիշ, Նեյրոֆիբրոմատոզ տիպ 1 (Նունանի համախտանիշ), բնածին ծանր նեյտրոպենիա, Դայմոնդ-Բլեքֆանի սակավարյունություն, Բնածին մեգակարիոցիտային թրոմբոցիտոպենիա և այլն։

Հիվանդության ախտանշաններն են սակավարյունությունը (հաճախ հանդիպող համախտանիշ է, բնութագրվում է գունատությամբ, հոգնածությամբ, հաճախասրտությամբ և գլխացավով), արյունահոսությունը և արյունազեղումները, ջերմությունը (հաճախակի կամ անբացատրելի տենդ), հաճախակի կամ երկարատև վարակները, ոսկրային ցավերը, հոդացավերը, քաշի կորուստը և ախորժակի անկումը, լնդերի գերաճը, քլորոման, ԿՆՀ ախտահարումը։ 

Ախտորոշումը սկսվում է հիվանդության պատմության մանրակրկիտ ուսումնասիրմամբ, ֆիզիկական զննությամբ, արյան ընդհանուր քննությամբ և արյան քսուկի մորֆոլոգիական քննությամբ։ Հիվանդությունը հաստատվում է ծայրամասային արյան և/կամ ոսկրածուծում 20% և ավել  բլաստ բջիջների հայտնաբերմամբ: Գլխուղեղի և ողնուղեղի ներգրավվածությունը կարող է ախտորոշվել կամ հերքվել ողնուղեղային հեղուկում բլաստ բջիջներ հայտնաբերվելու դեպքում, կամ եթե կլինիկապես առկա է ԿՆՀ-ի ախտահարման նշաններ։ 

Բուժման մոտեցումներից են քիմիաթերապիան, իմունաթերապիան, թիրախային թերապիան և Ալլոգեն ցողունային բջիջների փոխպատվաստումը (ՑԲՓ)։