Թրոմբոտիկ թրոմբոցիտոպենիկ պուրպուրա (TTP)

TTP-ն հազվագյուտ, բայց կյանքին սպառնացող հեմատոլոգիական, շտապ օգնություն պահանջող հիվանդություն է, որի դեպքում միկրոթրոմբներ են ձևավորվում մանր անոթներում՝ առաջացնելով թրոմբոցիտների քանակի կտրուկ նվազում, հեմոլիզ և օրգանների դիսֆունկցիա։

Հիվանդության զարգացման հիմքում ADAMTS13 ֆերմենտի դեֆիցիտն է։ Այս ֆերմենտը նորմալ պայմաններում մանրացնում է մեծ չափի von Willebrand factor կոմպլեքսները։ Երբ այն բացակայում է կամ չի գործում, այս կոմպլեքսները մնում են ակտիվ ու կապում թրոմբոցիտները՝ առաջացնելով միկրոթրոմբներ։

TTP-ն լինում է՝

  • Ձեռքբերովի (աուտոիմուն) ձև – հակամարմինները արգելափակում են ADAMTS13-ը
  • Ժառանգական (Upshaw-Schulman համախտանիշ) – գենետիկ մուտացիա ADAMTS13-ում

Ախտանիշներն են (հինգ սիմպտոմների խումբ, որը կարող է ամբողջությամբ չարտահայտվել)՝ 

  • Թրոմբոցիտոպենիա՝ կապտուկներ, արյունահոսություն,
  • Միկրանգիոպաթիկ հեմոլիտիկ անեմիա՝ հոգնածություն, դեղնավուն գույն,
  • Նյարդաբանական ախտանիշներ՝ գլխապտույտ, շփոթություն, սրացման դեպքում՝ կաթված, կոմա,
  • Երիկամային դիսֆունկցիա՝ բարձր կրեատինին, մեզի փոփոխություն,
  • Ջերմություն։

Ախտորոշման համար իրականացվում է՝

  • Սուր հեմոլիզի լաբորատոր նշաններ՝ բարձր LDH, անուղղակի բիլիռուբին, շիստոցիտներ
  • Թրոմբոցիտոպենիա առանց նշանավոր լեյկոցիտոզի կամ ինֆեկցիայի
  • ADAMTS13 ակտիվության չափում <10% (հաստատում է ախտորոշումը)
  • Anti-ADAMTS13 հակամարմինների հայտնաբերում